Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang cân nhắc các phương án điều chỉnh chương trình hỗ trợ lãi suất để giảm bớt tác động phụ đối với thị trường ngoại tệ.

Theo Thống đốc Nguyễn Văn Giàu, có hai nguyên nhân chủ yếu của tình trạng căng thẳng trên thị trường trong thời gian vừa qua. Một là do khủng hoảng tài chính, suy thoái kinh tế toàn cầu đã tác động tâm lý cất giữ ngoại tệ. Nhiều doanh nghiệp xuất khẩu có ngoại tệ nhưng không bán nên các ngân hàng thương mại không có đủ ngoại tệ để điều hòa cho nền kinh tế.
Thêm vào đó, giới đầu cơ đã lợi dụng tâm lý khan hiếm ngoại tệ trên thị trường, đưa ra những tin đồn thất thiệt, chẳng hạn như tin đồn về việc NHNN sẽ tiếp tục phá giá thêm 5% nữa khiến dư luận hoang mang, gây nên biến động tỷ giá trên thị trường “chợ đen”. Nguyên nhân thứ hai là do tác động phụ của chính sách cho vay hỗ trợ lãi suất, khiến cho lãi suất vay đồng Việt Nam trở nên hấp dẫn chỉ còn khoảng 5% - 6% sau khi đã được hỗ trợ lãi suất. Chính vì vậy, một số doanh nghiệp có tâm lý muốn vay VND đồng thời giữ ngoại tệ để chờ thu lợi từ chênh lệch giá. Vì vậy, nếu giải tỏa được yếu tố tâm lý và xử lý hài hòa lợi ích của việc nắm giữ VND và USD thì sẽ giải quyết được tình trạng trên.

Thống đốc Nguyễn Văn Giàu cũng cho biết, nhiều người cũng đặt ra câu hỏi tại sao NHNN không chọn cách dễ để làm, chỉ cần bán thêm nhiều USD, tăng lượng cung USD là có thể ổn định thị trường. Tuy nhiên, khi lựa chọn các biện pháp điều hành thị trường ngoại tệ và tỷ giá, NHNN luôn phải đảm bảo sự bền vững của cán cân thanh toán quốc tế, đặc biệt là trong điều kiện nước ta là một nước nhập siêu suốt 23 năm qua và dự kiến sẽ còn nhập siêu trong những năm tới.

Một yếu tố quan trọng cũng cần phải tính tới là khi có sẵn nguồn ngoại tệ trong tay các DN lại ồ ạt nhập khẩu, nhất là những mặt hàng không thiết yếu, làm tăng nhập siêu, ảnh hưởng bất lợi đến sản xuất trong nước. Mặc dù có một số DN phàn nàn, nhưng điều hành chính sách phải xét đến lợi ích của toàn bộ nền kinh tế. Ngoại tệ là câu chuyện của cả nền kinh tế chứ không chỉ liên quan đến vài chục, vài trăm doanh nghiệp nhập khẩu.